OKUL ÖNCESİ DÖNEMDE ALTERNATİF DEĞERLENDİRME

OKUL ÖNCESİ DÖNEMDE ALTERNATİF DEĞERLENDİRME

 

Prof. Dr. Pınar Bayhan

 

Eğitimin her aşamasında değerlendirmenin önemi olduğu bilinmektedir. Erken çocukluk sürecinde hem çocuklar, hem öğretmen, hem de uygulanan program açısından değerlendirmeler yapılması gerekmektedir. Erken çocukluktaki değerlendirme ile çocuğun gelişimi daha iyi anlaşılmakta ve çocuklarla nasıl çalışılacağı konusunda karar vermek kolaylaşmaktadır. Erken çocukluktaki değerlendirme devam eden bir süreçtir. Bu süreç içinde değerlendirme yöntemlerini çeşitli amaçlarla kullanabiliriz. Bunlardan ilki çocuğun tanılanması yani gelişimindeki herhangi bir aksaklığı yâda öğrenmeyi gerçekleştirmesinde gösterdiği potansiyelin zayıflığını ortaya çıkarıp erken önleme ve müdahale yapmak için kullanmak, ikincisi çocuklara uygulanan programları çocukların gelişimsel özelliklerine göre planlamak; bir diğeri çocuğun kendi performansı doğrultusunda uygun programa yerleşmesini sağlamaktır.

Genellikle erken çocuklukta değerlendirme araçları iki genel kategoride gruplanmaktadır. Bunlardan biri geleneksel yaklaşım diğeri ise alternatif yaklaşımdır. Geleneksel yaklaşımda tanılama veya tarama amaçlı standardize testler kullanılmakta olup erken çocuklukta kullanılmaları genellikle çok tercih edilmemektedir. Özellikle okulöncesi çocuklarının birbirleriyle karşılaştırılmasının çocuğun kendi performansını değerlendirilmesini gözden kaçıracağı konusunda görüşler bulunmaktadır. Diğer bir değerlendirme yaklaşımı olarak alternatif değerlendirme yaklaşımı kullanılmaktadır. Bu yaklaşım ile çocuklar birbiri ile karşılaştırılmamakta, her çocuk kendi potansiyeli içerisinde değerlendirerek bir sonuca ulaşılmaktadır. Ayrıca bu yaklaşım çocuğun gelişiminin daha doğal ve bütüncül olarak ele alınmasına ve çocuğun davranışlarının gelişimsel alanlarıyla ilişkisine odaklanmaktadır. Erken çocuklukta alternatif değerlendirme tiplerinin ve yöntemlerinin kullanılması sınıf içinde her günkü etkinliklere kolayca kaynaştırılabilmesi, ailenin de çocuğun değerlendirilmesine katılmasına fırsat sağlaması, çocuğun öğrenmesinin sonuçlarının takip edilebilmesi açılarından tercih edilmektedir.

Bu kitapta erken çocukluk eğitimcilerine alternatif değerlendirme tipleri olan programa dayalı değerlendirme, oyuna dayalı değerlendirme, performans değerlendirme ve portfolyolar, işlevsel değerlendirmeler ve aynı zamanda alternatif değerlendirmedeki informal yöntemler konusunda bilgi ve örnekler vermeyi amaçladık. Ayrıca alternatif değerlendirme sürecinin erken çocukluk eğitim programlarına kaynaştırılmasıyla ilgili etkinliklerde çocuğun değerlendirmesine yer verdik. Tabi ki değerlendirmede aile ile işbirliği ve aile görüşmeleri konusu da unutmadık. Bu kitaptaki bütün yazarlara özveriyle çalışmaları ve emeklerinden dolayı sonsuz teşekkürlerimi sunuyorum. Erken çocukluk konularıyla ilgili alana kitaplar kazandırmayı hedef edinmiş “Hedef Kitap’a da teşekkürler. Bu kitaba ulaşan tüm eğitimcileri de kaliteli bir programın ölçüsü olan dikkatli planlama, anlamlı öğretme sonuçlarından yaralanma, hangi çalışmaların etkili olduğunu ve nasıl geliştirilebileceği konuların-da karar vermede önemli olan değerlendirme sürecindeki çabalarından dolayı kutluyor ve kolaylıklar diliyorum...

16x24 cm., 1. Hamur Kağıt, Renkli, 152 sayfa
ISBN: 978-605-9877-13-8

Editör : Prof. Dr. Pınar Bayhan


Yazarlar : Prof. Dr. Neslihan Avcı
Doç. Dr. Fatma Elibol
Doç. Dr. Münevver Can Yaşar
Doç. Dr. Saniye Bencik Kangal
Öğr. Gör. Dr. Semra Şahin
Dr. Özlem Alkan Ersoy
Arş. Gör. Bahar Uyaroğlu
Arş. Gör. Esra Acar Şengül